robhamilton.web-log.nl

De ziekte k.

Ik gun iedereen graag de ruimte voor een eigenaardigheid en hoef daar ook niet zo nodig iets van te vinden tenzij het een verder strekkende betekenis heeft. Dan doe ik mijn mond er wel over open. Zoals mij nu overkwam en ik werkelijk niet wist waar ik met mijn verbazing heen moest over gedrag wat mensen zich aan kunnen meten. Maar nog een keer, zonder hen het recht ontzeggen op die bijzonderheid, op hun doen en laten in die voor hen zo specifieke en ook bedreigende situatie. Laat dat vast gezegd zijn. Wat niet wegneemt dat ik met stomheid geslagen blijf. Om bij het begin te beginnen is helderheid over mijn eigen plaats wel zo vereist. En die is dat ik de laatste jaren verschillende malen behoorlijk onzacht in aanraking ben gekomen met de ziekte kanker. Tien jaar geleden stierf een zwager van mij eraan, drie jaar terug mijn zuster en kort daarna kwam het nog dichterbij en hebben we het kwaad dat kanker is en zoals dat zich bij mijn dochter Joyce openbaarde, nog steeds niet bedwongen. Maar we zijn er hardop en openlijk met elkaar, met vrienden en bekenden over blijven praten, waarschijnlijk omdat we er vaker mee te maken hebben gehad, maar zeker om de pijn en de spanning zo pratend met iedereen wat kwijt te raken. Waarbij wij de indruk hebben gekregen dat deze openheid door ieder op prijs werd gesteld getuige het gemak en de snelheid waarmee steeds bij ons naar de stand van zaken rond Joyce werd en wordt geïnformeerd.

The best of both worlds leek het ons, wat de praktijk voor ons gevoel dus ons ook bewees. En het was eigenlijk ook meer dan normaal, zo vonden wij tot de dag van gisteren toen wij tot onze stomme verwondering werden geconfronteerd met het verhaal van iemand die ook aan kanker leed, maar het woord niet over de lippen kreeg noch over de ziekte zelf wilde praten, zonder dat duidelijk werd om welke reden die geheimzinnigheid werd betracht. Kennelijk was het grote taboe op de ziekte die ooit slechts k werd genoemd, nog steeds niet geslecht. Of was dit het ritueel dat je met het zwijgen erover, het doodzwijgen dus, het kwaad dat k heet, de kop ingedrukt krijgt? Of is dit het ontkennen van een werkelijkheid dat struisvogels zo eigen is en zo de hoop doet ontstaan dat het allemaal misschien toch mee zal vallen? Jaren vijftig bij ons om de hoek, constateerden wij vol ongeloof, bij mensen van onze eigen generatie, waarvan je mocht verwachten dat ze met de tijd mee zijn geëmancipeerd en dus alles vrij onder ogen durven en kunnen zien en daarom ook bespreekbaar maken. Aan hen lijkt al die tijd niet besteed geweest, zoals je je tegelijk kunt afvragen of zij hun leven wel hebben geleefd.

Aldo Bakker

Aldo Bakker is een van de meest getalenteerde Nederlandse ontwerpers die dan ook wereldwijd naam begint te maken. Kenmerkend voor zijn werk is zijn minimalistische aanpak waarin hij toch altijd ruimte houdt voor de elegantie, voor de gracieuze vormgeving. Die constante is in al zijn ontwerpen terug te vinden, in de meubels, de tentoonstellingsinrichtingen, in het glaswerk en andere tafelproducten. En dat hij daar succes mee heeft en brede erkenning ondervindt, blijkt al uit het feit hij met dat werk vertegenwoordigd is in de collecties van grotere musea, zoals het Victoria & Albert in Londen en het Stedelijk museum in Amsterdam. Een fraai en meer dan royaal overzicht van en inzicht in zijn gehele oeuvre is te krijgen op zijn website www.aldobakker.com

'De meeuw'

'De Meeuw' is alweer het negende in het Nederlands vertaalde boek uit de literaire nalatenschap van de Hongaarse schrijver Sándor Márai en het is meteen ook het minst gemakkelijke en toegankelijke, althans van wat ik tot nu toe van zijn werk heb gelezen. Ondanks de beperkte omvang weet Márai in het korte bestek van dit boek de lezer te confronteren met een groot aantal levensvragen, die stuk voor stuk verpakt zijn in een vorm welke op zich al lastig te ontwarren is. Dus bepaald geen roman die even in een achternamiddag geconsumeerd wordt ondanks het betrekkelijk overzichtelijk gegeven. Want het verhaal speelt zich af rond twee personen: een diplomaat van 45 jaar die in het Boedapest van 1941 net een document heeft afgerond dat beslissende impact zal hebben op de geschiedenis van zijn land, en een jonge Finse vrouw die juist op dat moment in zijn leven opduikt, en het sprekende evenbeeld, de dubbelgangster blijkt van zijn een aantal jaren eerder door zelfmoord om het leven gekomen geliefde.

Ze brengen de volgende 24 uur samen door, in zijn werkkamer, in de opera en bij hem thuis, in een samenzijn dat een ontmoeting op afstand blijft waaroverheen de doem van het wereldomvattend geweld van dat moment blijft hangen. Het wordt een voortdurende verbale confrontatie tussen deze twee mensen, die elkaars geheimen trachten te ontwarren. In lange monologen benoemen zij hun verhouding tot het bovenwereldlijke en de religie, hebben zij het over de onvermijdelijkheid van het lot, hun lot en nog meer over de komst van de massamens die de individuele waardigheid teniet zal doen. Wat Márai vat in zijn typische gedragen en toch fijnzinnige stijl, die je als lezer beslist meevoert, ook door de spanning die wordt gesuggereerd, maar die gegeven de thematiek toch alle aandacht en concentratie vraagt om vooral de crux van zijn betoog niet te missen. Die is in dit boek bepaald verrassend en eclatant. Want gold hij tot nu toe als de schrijver die steeds liet zien dat de mens uiteindelijk altijd op zichzelf is aangewezen, hier voert hij de mens op als de gevangene, de gestuurde van het lot. Het is haast de konklusie van dit meeslepende, maar ook gecompliceerde boek gezien de slotzin ervan, die luidt: "Hij loopt door de kamer als een blinde, maar het is alsof iemand hem leidt." 

Denkers

Er zijn van die mensen die zoveel over de werkelijkheid nadenken dat ze zich er daardoor als vanzelf buiten plaatsen.

Het loon van wanbeheer

Ik geef toe dat het altijd wat moeite kost om 's ochtends op gang te komen nu het niet meer hoeft en moet. Maar om eerlijk te zijn was ik vanochtend snel klaar wakker omdat ik echt met mijn ogen zat te knipperen. Dat kwam door een bericht over de herverdeling van gelden tussen de provincies, wat dan zou moeten gebeuren om het kabinet tegemoet te komen in haar zoektocht naar besparingen. Een eerste verkenning van een werkgroep die in het leven was geroepen door het samenwerkingsverband van de provincies, IPO, leverde al meteen een aanbeveling op die op zijn zachtst gezegd brisant mag heten, explosief bijna. Want provincies die in de loop van de laatste jaren armlastig zijn geworden, zouden met delen van de Essent-gelden van andere provincies geholpen moeten worden. Wat voor Limburg bijvoorbeeld een bijdrage van tussen de vijftien en zestig miljoen zou betekenen, een bedrag dat dan rechtstreeks zou vloeien in de kas van onder andere de provincies Noord - en Zuid-Holland die er de laatste jaren wat betreft het beheer van hun bezittingen en gelden de plank vaker hebben misgeslagen, een potje van hebben gemaakt getuige de door hen geleden miljoenenverliezen in de Ceteco - en de Icesave-affaire.

Waarvoor per saldo nu opgedraaid zou moeten worden door de provincies die hun zaken wel voor elkaar hebben en daardoor onder andere forse bedragen uit de verkoop van hun Essent-aandelen mochten incasseren. En het blijkt nog veel gekker en wranger als in het oordeel over dit bizarre voorstel ook meegewogen wordt dat Zuid-Holland zijn energiebedrijf enkele jaren geleden voor 171 miljoen euro heeft verkocht zonder dat dat geld naar een andere pot vloeide dan de eigen kas. Maar omdat de dwaasheid in dit land maar niet uitverkocht wil raken, hou ik mijn hart behoorlijk stevig vast. De grootste monden worden het snelste gevuld, is de praktijk van alledag geworden. Dus komen de falende provinciebestuurders in de Randstad nu ook weer weg met een greep in de kas die niet de hunne is, mag je verwachten. Zo zijn de manieren geworden. De vraag is of men dat op het gouvernement in Maastricht en ook de Limburger ooit wil, kan en zal leren.

Burkina Faso in beeld

Als je reislustige dochters hebt, levert dat in elk geval bij tijd en wijle beelden op van het leven zoals dat zich elders op deze wereld voltrekt. Zo heb ik nu dan een aantal foto's die gemaakt zijn op het platteland van Burkina Faso, dat waarschijnlijk zijn grootste bekendheid ontleent aan de exotische naam van haar hoofdstad, Ouagadougou, dat overigens wel een metropool is met circa 1 miljoen inwoners. Daarvan is dus hier niets te zien omdat een stad een stad is, of die nu in Europa, Afrika of waar dan ook ligt. Het is steen en nog eens steen. En daarvan is op deze foto's in elk geval niets te zien.

Franco Ballerini

De Italianen en hun cultuur een beetje kennende moet het overlijden van Franco Ballerini gisteren daar als een bom zijn ingeslagen en half en half als een nationale ramp worden beschouwd. Want hij was wel de 'meneer' van het 'ciclismo', dat naast het 'calcio' toch wel zo'n beetje als een nationale religie geldt, waar iedereen tussen Milaan en Messina verstand van zegt te hebben en ook met hart en ziel mee is begaan. Bovendien gold hij nationwide als de ideale schoonzoon, omdat het gewoon een aardige en fatsoenlijke vent was, die in de tijd dat hij nog actief als profwielrenner was, dan ook op handen werd gedragen door zijn kollega's in het peloton, die hem zijn successen maar al te graag gunden. En dat in dat rare metier dat het wielrennen toch is. Dan ben je bijzonder als je daar boven uit stijgt en kollega's er plezier aan beleven als je Parijs - Roubaix tweemaal, Parijs - Brussel en de Omloop het Volk wint. En zo was Franco Ballerini dan ook. Innemend en een diplomaat die kans zag om tegenstellingen te overbruggen, mensen bij elkaar te brengen.

Wat hij overtuigend bewees in de periode dat hij bondscoach van de Italiaanse wielerbond was, toen hij telkens weer kans zag om van elf individuen, die de Italiaanse wielrenners nu eenmaal qualitate qua zijn, een hecht team te smeden dat successen aaneen wist te rijgen op de achtereenvolgende wereldkampioenschappen wielrennen op de weg. Want met name dankzij zijn inspanningen kreeg Italië in de bijna tien jaar dat hij bondscoach was, vier wereldkampioenen, in 2002 Mario Cippolini, in 2006 en 2007 Paolo Bettini en in 2008 Alessandro Ballan, plus het Olympisch kampioenschap op de weg in 2004, ook weer van Paolo Bettini. Daarom zit Italië nu zeker in zak en as, is het zum Tode betrübt. Door het pijnlijk verlies van dit sieraad, dat Franco Ballerini was, niet alleen voor zijn land, maar zeker zo veel voor de wielersport, die er daar niet genoeg van kan hebben. Vandaar dat ik hem als fervent liefhebber van die sport ook vol overtuiging inlijst in mijn portret van de dag.   

Rembrandt Frerichs

De Nederlandse jazz kent op dit moment genoeg piano spelend talent. Werd gisteren hier al de aandacht gevestigd op Pieter de Graaf, vandaag is het aan Rembrandt Frerichs (1977) om de week muzikaal te openen met zijn trio. In zijn werk dat vaker van zijn eigen hand is, klinken de koralen van Bach, minimal music en het geluid van het Midden Oosten door, die bijna om beurt strijden om een plaats in zijn improvisaties en composities, waardoor hij op een geheel eigen manier zijn interpretatie geeft van wat het begrip 'jazz' voor hem is en betekent. En dat hij daarvoor ruimschoots erkenning krijgt, blijkt uit zijn samenwerking met een grootheid als tenorsaxofonist Michael Brecker. Luister daarom met aandacht naar de specifieke touch van Rembrandt Frerichs in deze opname van een optreden in Terneuzen, maar nog meer naar de muzikale verrassingen die hij daarbij in petto heeft.

De treurnis van Carnaval

Ik doe er al jaren niet meer aan mee. Dus wil ik ook niet al te veel woorden vuil maken aan Carnaval. Hoogstens laten horen wat mij opvalt aan het fenomeen dat het toch is en aan de ontwikkeling ervan. Want zeg maar eens dat je daarin ook niet de tijdgeest herkent. Hoe graag de traditionalisten, de carnavalsvierders pur sang het ook anders zouden willen. Het is namelijk gewoon zo dat Carnaval niet meer is wat het geweest is, niet dat volksfeest van twintig, dertig jaar terug. Het is het vermaak geworden van een minderheid, jongeren aangevuld met wat ouderen die het niet kunnen laten en bij wie het bloed blijft kruipen waar het niet gaan kan. Die beperkte, selecte groep maakt naarmate haar omvang kleiner wordt, wel des te meer leven en branie waardoor allicht de indruk zou kunnen ontstaan dat heel Limburg zich nog steeds onderdompelt in de Vastelaovend. Daarbij worden de uitingsvormen van het plezeer steeds curieuzer en luider en kunnen dat ook, gedragen als ze worden door de media die er alle belang bij hebben om al die festiviteiten over hun eigen proporties heen te tillen.

Zendtijd en de kolommen van kranten moeten doorlopend gevuld blijven worden, waarmee het mechanisme van de self-fulfilling prophecy ook voor en tijdens het Carnaval in beweging wordt gezet en dus niets gek genoeg is, als het maar in de kraam van de publiciteit en van de media past. En alles en iedereen maakt elkaar daarom gekker en raakt compleet van de wijs. Wat er toe leidt dat zodra de Kerstspullen zijn opgeruimd, de Carnavalsversieringen overal aan de huizen en voor de vensters verschijnen, de route naar het Limburgs Vastelaovend Konkoers wordt geplaveid met de nodige fanfare en legio voorronden, de kranten zich vullen met relevante nieuwtjes over zittingen en proclamaties en meer van die barre onzin, die voetstoots wordt geplaatst. En zo wordt het van jaar tot jaar erger en dwazer waarbij dat alsmaar kleiner wordend aantal karnavalisten kans ziet om telkens weer de overtreffende trap van idiotie te realiseren. Met dit jaar als nouveauté een specialiteitenzaak in hartje Geleen waar kostuums voor dieren zijn te krijgen, waardoor deze zich gedurende die drie dolle dagen ook niet verloren hoeven te voelen, maar waarmee de tijdgeest wel exact is getypeerd: treurig en bij de beesten af.

Pianist Pieter de Graaf

Pieter de Graaf is een veelbelovende jonge jazzpianist die nu al aan de weg heeft getimmerd als begeleider van vocalist Wouter Hamel en als lid van het hiphoporkest van Kyteman. Het kan dus niet verbazen dat zijn spel een hoog energiegehalte heeft en dat je hem niet alleen moet horen, maar ook zien spelen om voluit van zijn muziek te genieten. Waarmee meteen een ander aspect van zijn talent is aangeroerd. Bijna zijn gehele repertoire bestaat uit eigen composities, wat nauwelijks nog wordt vertoond. Om meer aan de weet te komen over hem is een bezoek aan zijn website www.pieterdegraaf.com wel zo handig. Want daarop zijn naast allerlei wetenswaardigheden genoeg staaltjes van zijn kunnen aan de piano te horen.

Een zenuwbehandeling

Op de tandarts heb ik het nooit zo begrepen had. Niet dat dat komt door een diepgewortelde angst, hoewel het daar wel is begonnen. Als ik ver, erg ver in mijn herinnering terug ga, zie ik mij lichtelijk bedremmeld aan de bel trekken van dat monumentale pand op de Varkensmarkt in Culemborg. Daar zetelde de tandarts, die, naar ik van gesprekken thuis zijdelings had begrepen, milder in zijn aanpak was dan zijn kollega op de Markt, die weliswaar nog geen grote slachtoffers had gemaakt, maar toch de naam van "slager" had gekregen. Dus besteeg ik tamelijk argeloos, hoewel toch behoorlijk gespannen voor het onbekende dat komen ging, de eindeloos lijkende trap om in de wachtkamer aan te komen. Daar, heel alleen, begon het steeds minder pluis te worden. Waren het niet de afbeeldingen aan de muur, spotprenten over de tandartsenpraktijk, waar ik de humor al niet van in kon zien, dan was het zeker het rumoer, de geluiden die vanuit het aangrenzende vertrek tot mij doordrongen. Een kreet, luid gepraat, nog een kreet, een schreeuw, au en nog eens aaau, maakten mij er niet echt geruster op, De spanning steeg en werd beklemming tot ik genageld aan mijn stoel bleek te zitten toen ik uitgenodigd werd om door te komen en plaats te nemen tussen apparatuur, voor de behandeling.

Als een robot en bijna zonder besef nam ik plaats om me vervolgens gevangen te weten tussen twee bankschroeven van handen. Dat was de tandarts, naar het mij bleek, die mij al meteen vertelde dat er heel wat te doen viel en dat ik niet zoveel moest snoepen. Waarna hij mij zonder slag of stoot vastsnoerde, de kaken klemde om vervolgens rücksichtslos bij mij in een kies te gaan boren om echt tot het gaatje te gaan, tot, zo voelde het althans, in mijn hersens. Pijn werd op dat moment tot ik weet niet hoeveel cijfers achter de komma gedefinieerd. Ik verging er in elk geval van en stierf duizend doden, terwijl op dat zelfde moment ergens uit een luidspreker de Wama's klonken die ik "Ping en Pong spelen ping pong, pang zei de pingpong-bal" hoorde zingen, maar waar ik toen op geen stukken na oren naar had noch de lol ervan kon inzien. Vooral niet toen die witte beul nog eens aan mij vroeg op mijn tanden te bijten en mij vertelde dat dit nu een zenuwbehandeling was. Nou, daar werd hij dan voor bedankt, evenals voor die schrik en die pijn die bij mij mijn leven lang is na blijven zeuren. Waardoor ik ondanks al hun goede bedoelingen en de verbetering in behandeling nooit meer vertrouwen heb gekregen in het fenomeen 'tandarts', laat staan dat ik er ooit fluitend naar toe ben gegaan. 

Reïncarnatie

Ze heeft al eens eerder op dit weblog gefigureerd, de Vlaamse dichteres Patricia Lasoen (1948). Vorig jaar op zondag 30 augustus. Omdat haar poëzie toegankelijk is, zij het dat ze daarin de absurditeit van de dagelijkse werkelijkheid meestal bezingt of aan het woord laat komen, wordt haar vandaag weer de ruimte hier gegund, nu voor haar gedicht 'Reïncarnatie':

mijn voetjes warmend

hoog tussen je zachte dijen

denk ik plots

aan die kale man

die vroeger de piano stemde

en alleen maar melk en

regenwater dronk.

Hij geloofde aan reïncarnatie en

- verstrooid de snaren toetsend -

heeft hij op een dag verteld

dat ik vroeger een prinses was

of de dochter van een

Indianenstamhoofd

en Kiruka heette.

Zelf zou hij terugkeren

als bruingestreepte kater.

De misslag van Ank Bijleveld

Ik wist niet eens dat ze er weer was. Ik dacht dat ze nog altijd burgemeester was ergens in Twente. Blijkt ze al drie jaar deel uit te maken van het kabinet, waarin ze staatssecretaris voor Binnenlandse Zaken mag spelen. Ja, gisteren werd ik me ineens pijnlijk gewaar dat Ank Bijleveld zo maar opnieuw bestond en dat ik haar al die tijd dat ze weer in Den Haag rondspookt behoorlijk over het hoofd heb gezien. Wat niet zo verwonderlijk is met deze onderdeur die 1.50 meter met pijn weet te halen. En logisch dat ze op een gegeven moment ook wat gaat roepen. Want zij moet ook wat met haar tekort aan lengte, waardoor ze permanent ondergesneeuwd raakt en gemangeld wordt tussen al dat politiek geweld van minstens twee koppen groter. Compenseren heet dat, waar Ank Bijleveld zich gisteren opeens aan te buiten ging. Haar grote woorden sloegen in als een bom, waarbij het nog tot daar aan toe was dat ze bestuurders en woningbouwcorporaties in de gebieden waar een bevolkingskrimp kan worden verwacht, maande om vooral terughoudend te zijn met het bouwen van nieuwe woningen, dit om toekomstige leegstand te voorkomen.

Niks mis mee en mag ook best vanuit Den Haag gezegd worden. Maar had ze het daar alsjeblieft bij gelaten. Ank dus zeker niet. Eenmaal, en dan na zo lange tijd, aan het ratelen en adviseren geslagen, was er bij haar geen houden meer aan en dacht ze er ook goed aan te doen om mensen in het land te adviseren om toch vooral voorzichtig te zijn om huizen in diezelfde krimpgebieden te kopen. Het werd nog net geen kat in de zak door haar genoemd, maar de goede verstaander had in dit geval dat halve woord van haar nodig om verdomd goed te weten dat hij voor de koop van een huis dus niet in Oost-Groningen, Zuid-Limburg en Zeeuws-Vlaanderen moet zijn. Zo grof was de borstel die Ank plotsklaps hanteerde, zonder nuance en zonder de gedachte aan het perspectief dat grenzen zullen verdwijnen en er andere arbeids- en woningmarkten zullen ontstaan en ook met voorbijgaan aan de belangen van huizenbezitters. Dus onbeholpen, kortzichtig en stom, zo kan deze eerste oprisping van de staatssecretaris genoemd worden, die hopenlijk meteen haar laatste zal zijn. Want niemand zit te wachten op zulk onbekookt advies, dat alleen maar brokken en gebakken peren oplevert, dus verder niemand dient, maar dat eens te meer de afstand en de arrogantie van de Haagse macht treffend heeft geïllustreerd. 

Gekte in de 21e eeuw

Een staaltje van 21e eeuwse gekte: ouders die besluiten een feestje te geven als ze gehoord hebben dat hun kind hoogbegaafd blijkt te zijn.

Te gek voor woorden (16)

Er gaat geen week voorbij of er passeren wel vreemde of opvallende berichten je oog. Niet altijd doldwaas, maar merkwaardig genoeg om toch even vast te houden en op te nemen in het drieluik van curiosa dat elke zaterdag op dit weblog verschijnt en dat deze week de volgende oogst biedt:

"Gasten van een Chinees restaurant in Den Helder keken vreemd op toen ze hun diner moesten staken. Bij een controle door de vreemdelingenpolitie en de Arbeidsinspectie in de keuken werden drie illegale Chinezen aangehouden. Omdat er geen ander keukenpersoneel aanwezig was, moesten de gasten hun etentje onverrichter zake beëindigen."

"Een vibrator heeft in een postkantoor in het Russische Orenboerg tot consternatie geleid. Een beveiligingsmedewerker had op de sorteerafdeling een pakketje gevonden met een trillend object. De politie kondigde een bomalarm af. Zo'n twintig werknemers werden in veiligheid gebracht. Het bleek om een vibrerende staaf te gaan, die tijdens het transport was aangesprongen."

"Eerst rijdt de Duitse politie bewust over een hond heen en vervolgens moet de eigenaresse een boete betalen voor de opgelopen schade aan de dienstauto. De 65-jarige vrouw kreeg een rekening van meer dan 2500 euro, aldus het Hamburger Abendblatt. Haar hond Robby was op oudejaarsavond uit angst voor het vuurwerk losgebroken en de straat op gerend. De politie kon naar eigen zeggen het dier niet vangen. Omdat de hond een gevaar vormde voor het verkeer, besloten de agenten hem te overrijden. De vrouw draait nu dus op voor de reparatiekosten van het voertuig."

Tien van Toen - 258 -

Tien landen die in de tweede helft van de twintigste eeuw getroffen werden door burgeroorlogen en de terreur van afscheidingsbewegingen, waarbij het zal opvallen dat het overgrote deel van dat geweld zich voltrok in de Derde Wereld en meer in het bijzonder in Afrika:

Noord-Ierland - Joego-Slavië - Colombia - Angola - Rwanda - Mauretanië - Ethiopië - Sri Lanka - Sierra Leone - Ivoorkust

(Maar ik had ook nog Oeganda, Algerije, Cambodja en Tsjetsjenië kunnen noemen als typische voorbeelden van gebieden waar dat soort gruwelijk geweld zich in die tijd voltrok. En bovendien is er de dikke kans dat ik nog meer van dat soort oorden al langer vergeten ben. Maar dan hoor ik ze toch nog graag).

De smoes van Wilders

Van zijn nieuwste truc kun je moeilijk spreken. Want daarvoor is dit staaltje te doorzichtig, is dit smoesje een te opgelegd pandoer. Erg slim hoef je er namelijk niet voor te zijn om achter het ware verhaal te komen van de weigering van Geert Wilders om deel te nemen aan het debat van politieke leiders dat komende zondag op Radio 1 is gepland met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart. Hij zou te bot bejegend zijn en de organisatie was te weinig professioneel, klonk de volgende rot smoes om aan de kant te blijven staan weer eens ongepolijst uit de mond van deze politiek leider met een repertoire dat zich slechts kenmerkt door die schrille en luide toon. Louter ketelmuziek die alleen zijn gebrek aan inhoud en onwaarheid moet verhullen zoals hij dat met dit staaltje natuurlijk opnieuw flikt met de reflex die standaard tot zijn gedrag is gaan behoren.

De ware reden van de weigering van Wilders is dat hij er geen enkel publicitair brood in ziet om zijn one-liners en statements te lanceren in een programma waar niemand naar luistert en dat ook nog eens niet is te zien. Voor het oog van de camera wil hij gewoon scoren, omdat dat zijn habitat is, omdat hij weet dat zijn publiek dan pap van zijn kreten lust ongeacht smaak, dosis en inhoud ervan. Als hij maar roept, en liefst vooral hard, dan lopen de tellers van de polls vanzelf hard omhoog. Het is bij Wilders de toon, en liefst de hoogste, die de muziek maakt, waarbij het er verder niets toe doet of en wanneer dat vals blijkt te zijn. Want zo geoefend zijn zijn kijkers, die vaker met hun ogen luisteren, nu ook weer niet. Dus wordt zijn smoesje om niet op de radio mee te doen, door hen ook weer voor lief genomen en misschien wel als zijn hoogste wijsheid en waarheid ervaren. Gelukkig en tegelijk ook arm al diegenen die in blind vertrouwen daar achteraan willen hollen.

Kindje maken

Kan het even? Hebben we nog tijd voor opwekkend nieuws over de vooruitgang in de wereld, over de volgende stap in maakbaarheid? Komende week, denkelijk dinsdag, gaat na twaalf jaar weer de Genderkliniek in Utrecht open. En dat betekent echt zo veel dat we nu in Nederland zo ver zijn dat we kindjes naar onze eigen smaak kunnen maken en kopen. Willen jullie een meisje? Nou, dan krijg je toch een meisje. Is zo geregeld met de gynaecoloog, die de spermacellen scheidt en daarna het juiste zaad, waaruit dat meisje komt, weer in de baarmoeder inbrengt volgens de albuminenmethode. Dat kost dan 1200 euro met de kans van 83 procent dat het ook een meisje wordt, omdat er toch altijd wel een verkeerde zaadcel door de vingers kan glippen. Maar bijeen genomen heb je dus als getrouwd stel voor 2400 euro al het gezin van de vaak gewenste doorsnee samenstelling, jongen - meisje, met ook nog eens de mogelijkheid om de volgorde en de tussenpoos te bepalen.

Alsof je naar de Appie of de C1000 gaat, als je tenminste geen last hebt van moraliteit. Dat is toch weer een ander en betaalbaarder verhaal dan de IVF - of reageerbuismethode waar je 6000 euro voor moet neertellen. En wat levert het allemaal op? Rust en de zekerheid dat we de controle over het eigen en toekomstig leven hebben en de illusie misschien dat we met een druk op de knop en de hand aan de muis ons eigen geluk kunnen regelen omdat het toeval, de verrassing uitgesloten wordt. Of is dat nu net de lol van het leven, waarin we onze talenten kunnen ontplooien om dat onverwacht de baas te worden en ook te blijven? Ja, dat is de kern van het verhaal, de zingeving van ons bestaan waar we vooral zuinig op moeten zijn. De politiek zou zich nu eens echt nuttig kunnen maken door ons daarbij een hand te helpen en een dikke stok te steken voor deze praktijken.

De Nederlandse automobilist

Het moet maar gezegd en ook nog eens voor de zoveelste keer. Het zeuren en zaniken lijkt in Nederland onder impuls van 'de Telegraaf' tot de ware levenskunst verheven, tot een doel in zichzelf. Met de Nederlandse automobilist, die overal tegen is en door alles gehinderd lijkt, uiteraard voorop. Wordt namelijk naar de toonaard van diens beklag geluisterd, wordt er iets gedaan om aan zijn kritiek tegemoet te komen, dan is hij in geen velden en wegen te bekennen noch is tevredenheid te horen. Want geheel naar zijn aard en zijn stijl is hij al weer op weg naar het volgende gejammer, een nieuwe klacht.

Zo ongeveer zit het denken, het voelen van de autorijder, de Nederlander in elkaar. Dat merkte ik gisteren toen ik over de A2 naar Amsterdam reed en tot mijn verrassing merkte dat er èn rond Eindhoven èn rond Den Bosch schitterende en ingenieuze tracé's waren gerealiseerd, die een weldaad vormden voor het doorgaande verkeer. En dan is het toch typisch en treurig tegelijk dat nog niemand de moeite heeft genomen om daar zijn tevredenheid over te laten horen. Kennelijk omdat goed of zelfs uitstekend heel gewoon wordt gevonden. Zoiets zal het wel zijn.

'De Koranroute'

Niet lang nadat de aanslagen op de Twin Towers in 2001 hadden plaats gevonden, besloot de Vlaamse reisverslaggever en oud-journalist van het dagblad 'De Morgen' Rudi Rotthier (foto) om een reis door de islamitische wereld te maken. Hij wilde wel eens weten of het beeld dat de Westerse media op dat moment schetsten van de moslim als zodanig wel waarheidsgetrouw was en overeenstemde met de werkelijkheid. Werd die moslim wel terecht gedemoniseerd? Was hij die nieuwe vlees geworden duivel? Om dat met eigen ogen te kunnen zien en te beoordelen maakte Rotthier gedurende ruim een jaar een reis door veertien moslimlanden. Zijn ervaringen, indrukken en konklusies legde hij vast in "De Koranroute", na lezing waarvan je bepaald niet vrolijker wordt. Want het is inderdaad kommer en kwel in al die landen. Echt gelachen wordt er niet en de meeste moslims die Rotthier spreekt staat het huilen nader dan het lachen en dat louter en alleen van de frustratie dat men het niet beter heeft, terwijl men vindt dat men alle aanspraak heeft op de welvaart die hen wel uit de Westerse wereld toelacht.

Een frustratie en ongenoegen, welke doorlopend in iedere gesprekspartner van Rotthier is terug te horen en welke steeds wordt geprojecteerd op de joden, op Israël, dat als de vooruitgeschoven post, als de etalage van dat rijke Westen wordt beschouwd door de moslimwereld. Van dit anti-westers en anti-joods sentiment is dit lijvig verslag van gevoerde gesprekken doordrenkt. Bijna geen moslim, een enkele uitzondering daargelaten, slaagt erin om de schuld bij zichzelf te zoeken of in de eigen cultuur, maar legt die telkens bij anderen, bij derden, het Westen, de joden. Dat is de rode draad van "De Koranroute", waarvoor Rotthier de "Bob den Uyl-prijs" ontving. Wat mij er niet van weerhoudt om toch een kritische kanttekening te maken. Want met zijn aanpak, die erin resulteerde dat zijn boek een opeenvolging van korte gespreksnotities werd, welke meestal net één bladzijde beslaan, heeft Rotthier de samenhang van zijn verslag niet gediend noch kwam hij per land tot een afgerond beeld van de daar heersende cultuur en specifieke beleving van de islam, waar deze godsdienst juist alle openingen toe biedt. Daar schiet Rotthier wat mij betreft vaker tekort, hoewel hij zich bij tijd en wijle, in zijn verslag van zijn reis door Egypte, Libanon, Bangla Desh en Indonesië duidelijk herstelt en zich revancheert met een eenduidig verhaal, dat dus niet verloren gaat in details en veelheid van fragmenten. Wat de belangrijkste tekortkoming van "De Koranroute" is.

Beelden van Pnom Penh

Pnom Penh, de hoofdstad van Cambodja, is de laatste halteplaats in de rondreis die onze middelste dochter Edith de afgelopen vier maanden heeft gemaakt door Australië en Zuid-Oost Azië, voordat ze volgende week woensdag terugvliegt van Bangkok naar Amsterdam. Daarom leek het mij een goed idee om haar fotoverslagen af te sluiten met drie beelden van het leven van alledag in Pnom Penh, beelden, die - naar ik begreep - kenmerkend zijn voor de wijze waarop dat leven zich daar vooral buiten en op straat afspeelt.

Het kwaad dat CITO heet

Natuurlijk is de hele cultus die in de loop der jaren rond de CITO - toets is ontstaan, ver over de top en gaat het in de verste verte niet aan om kinderen van net elf jaar al zo ongenadig kennis te laten maken met de 'rat race' die de maatschappij later voor hen, als het een beetje tegenzit of als ze daar uitdrukkelijk voor kiezen, in petto heeft. En uiteraard lijkt het al helemaal nergens meer op dat kinderen voorafgaand aan die toets deel kunnen nemen aan een training die ze dan optimaal prepareert daarvoor zodat alle voorwaarden voor hen zijn geoptimaliseerd om toch maar aan de hoog gespannen verwachtingen van pa en ma te voldoen. Want dat ze er maar niet aan denken hoe daarvan de wereld zo maar kan instorten en dat die kinderen daar dan debet aan zijn. Een jarenlang trauma, frustraties zouden er alleen maar het gevolg van zijn en dat alleen maar omdat ouders nu eenmaal het allerbeste voor hun kind willen, ze willen opstoten op de treden van de maatschappelijke ladder, waarop dat nageslacht vooral hoger moet staan dan zijzelf hebben bereikt. Waarbij het geluk even niet telt.

Want dat schijnt vanzelf wel te komen als dat doel dat de ouders voor hun kind of kinderen hebben gedefinieerd, eenmaal bereikt zal zijn. Of zou het hele verhaal toch weer iets anders in elkaar kunnen steken? Bijvoorbeeld dat het succes van het kind direkt afstraalt op de ouders, die daar goede sier mee kunnen maken in hun wereldje van vrinden en kennissen. Zeg maar dat het daar niet aantikt, dat je daar niet scoort als je langs je neus weg kunt zeggen dat je zoon of dochter met een dik VWO-advies is thuis gekomen. Dan heb je het als vader en moeder immers goed gedaan, denk je allicht, zoals dat later alleen maar verder gaat als er gepronkt kan worden met de reuzenbaan van zoon of de schatten van kleinkinderen van dochter of de wintersportvakantie van de middelste en de golfles van de jongste. Waarbij het eigen prestige vaker zwaarder weegt dan het geluk van een ander. Zo ongeveer. Wat dus begint bij de pestilentie die de CITO-toets heet en die terwille van het geluk van het kind en ten behoeve van een betere maatschappij als de bliksem verboden zou moeten worden.

Magnum Photos

Magnum Photos is een collectief van fotografen dat ruim zestig jaar geleden werd opgericht door twee grootheden in dat vak, Robert Capa en Henri Cartier - Bresson. Door een scherpe selectie van leden en deelnemers en door de kwaliteit van het materiaal dat al die jaren werd aangeleverd aan persbureaus, kranten, uitgeverijen, televisie, adverteerders en musea over de hele wereld, heeft Magnum een bijna legendarische betekenis gekregen, is het haast nu al een mythe geworden, en beslist niet alleen in de wereld van de fotografie. Het waarom blijkt overduidelijk uit de overvloed aan schitterende opnamen die te vinden zijn op haar website www.magnumphotos.com dat daarom een plek is om langer te verblijven en vooral alle aandacht aan te besteden.

'Hun' als onderwerp

Vaak heb ik me op dit weblog vrolijk gemaakt en soms wel geërgerd over de strapatzen die wetenschappers nogal eens menen te moeten uithalen om hun kennis te vertalen in vondsten van de meest curieuze en overbodige soort met als waarschijnlijke doel om ook aan de geur van de publiciteit te mogen ruiken. Gevolg daarvan is het ontstaan van een schijnwetenschap of een parodie daarop, die het gewicht en de betekenis van de echte wetenschap alleen maar schade kan doen. Vooral in de sociale psychologie weet men weg met de eigen onzin, die over het algemeen ergens ver weg op een universiteit of onderzoeksinstituut in de Verenigde Staten wordt gedebiteerd, waardoor het allemaal niet zoveel kwaad kan en slechts onze lachspieren beroert.

Maar plotseling blijkt dit virus overgewaaid en begint men zich in Nederland ook te bezondigen aan de verkondiging van baarlijke nonsens, die met wetenschap eigenlijk niets van doen kan hebben. En het is nog niet eens de sociale psychologie of een andere gedragswetenschap die zich nu met haar larie in de verdomhoek plaatst. Nee, het zijn taalwetenschappers die met nieuwe inzichten over hun vakgebied komen en Johan Cruyff wel eens konden kronen als onze nieuwe taalprofeet getuige het bericht dat de aanleiding vormt tot dit log. Lees het volledig en smul er volledig van om na afloop in lachen uit te barsten over de onzin die zo maar wordt verkondigd onder het mom van zoiets gewichtigs als de taalwetenschap.

De beste jaren

Zou het dan toch zo zijn dat de beste jaren van het leven die zijn waarin je verwacht en denkt dat de beste jaren van je leven nog moeten komen?